RUM BASINI YAZDI: “ERHÜRMAN’IN STATÜ DEĞİŞİKLİĞİ ŞARTI” RUM TARAFI İÇİN “CİDDİ SORUN”

Rum basını Rum tarafının, Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman’ın, 20 Kasım’da gerçekleşen ilk görüşmelerinde Rum Yönetimi Başkanı Nikos Hristodulidis’in önüne koyduğu müzakerelerin başarısız olması durumunda “statü değişikliği” şartını “ciddi sorun” gördüğünü haber verdi.

Politis’in “Hükümetin Ön Şartlara İlk Tepkisi” başlıklı haberine göre Rum Yönetimi Başkanı Nikos Hristodulidis, dünkü açıklamasında Kıbrıs sorunundaki olumlu işaretleri sürdürmeye çalışırken Rum tarafının ilk tepkisini Sözcü Vekili Yannis Andoniu aracılığıyla ortaya koydu.

Andoniu “Politis 107,6 & 97” radyosuna yaptığı açıklamada “Kıbrıs Rum tarafının, iki ayrı devlet mantığını gündeme getiren herhangi bir şeyi kabul etmesi söz konusu değildir” dedi. Daha da ileri giderek “Erhürman’ın diyaloğun Rumlar yüzünden başarısız olması halinde Kıbrıslı Türklerin statüsünde değişiklik meselesini gündeme getirmekteki ısrarının iki ayrı devlet mantığına hizmet eden bir yaklaşım olduğunu” ima etti.

Andoniu, “Sonuç olmazsa, ertesi gün ne olacağını şimdiden görelim yaklaşımı, diyaloğa yardımcı olmayan bir yaklaşımdır. Daha başlamadan, sonrasında ne olacağına peşin hüküm vermenin mantığı yoktur. Bu nedenle bu çabada yıkıcı işleyebilecek herhangi şeyi yorumlamaktan kaçınıyoruz.” ifadesini kullandı.

Perşembe günkü liderler görüşmesini “olumlu ve yaratıcı” diye niteleyen Andoniu “arzulanan, bir sonraki adıma, ortamı zehirleyecek veya bu çabayı yıkıma uğratacak herhangi bir yaklaşım olmadan ilerlenebilmesi için perşembe günü tetiklenen yapıcı görüntünün tipik olmamasıdır” dedi.

Rum Yönetimi Başkanı Hristodulidis ise dünkü açıklamalarında, Erhürman’ın diyaloğun yeniden başlama şartlarının yaratılması için ortaya koyduğu ön şartlar ya da metodolojiye değinmekten kaçındı. Genel Sekreter’in Kişisel Temsilcisi Maria Angela Holguin’in beklenen ziyareti, liderlerle yapacağı ortak görüşme ve özellikle Ankara ve Atina’ya yapacağı ziyaret üzerinde duran Hristodulidis, Cumhurbaşkanı Erhürman ile görüşmesini “müzakerelerin yeniden başlaması için olumlu bir altyapı oluşturduğu için olumlu bulduğunu, hedefin de bu olduğunu” söyledi.

Gazeteye göre Holguin ile ortak görüşme yapılması konusunda anlaşmaya varılmış olmasını önümüzdeki dönemin referans noktası gören Hristodulidis, iki tarafın müzakerecilerinin bu dönemde, Genel Sekreter ile genişletilmiş görüşme yapılması hedefiyle bu görüşmenin ön hazırlığını yapacağını belirtti.

Hristodulidis, Holguin’in garantör ülke başkentlerini ziyareti, AB’nin Kıbrıs Özel Temsilcisi Johannes Hahn’ın beklenen ziyareti gibi gelişmelerin çok önemli olduğuna işaret ederek, “bütün bunlar, perspektiflerin net veriye dönüşmesi, yani özlü müzakerelerin Crans Montana’da kaldığı yerden devam etmesi için kullanacağımız bir sahne yaratıyor.” dedi.

-“Daha kat edilmesi gereken yol var”

Gazete, Rum Müzakereci Menelaos Menelau’nun RİK’e yaptığı açıklamada müzakere sürecinin yeniden başlama noktasına ulaşılması için daha kat edilmesi gereken yol olduğuna işaret ettiğini yazdı.

Habere göre Menelau, gerçekçi bir görüntü vermek çabasıyla “bu aşamada asıl istenilenin, sonuç alınabilmesi için bir sonraki genişletilmiş görüşme öncesinde kapsamlı bir ön hazırlık yapılması” olduğunu kaydetti. Cumhurbaşkanı Erhürman’ın “şartları ya da metodolojisi” konusunda, “rehber, süratle ilerlemesi ve verimli olması hedefiyle çabanın başlaması için bir çerçeve şekillendirilmesi olmalı” demekle yetindi.

Menelaos Menelau siyasi eşitlik konusunun “iki devlet çözümü tutumu nedeniyle (Rum tarafınca) sorgulanmakta olduğunu” söyledi ve Rum tarafının iki bölgeli iki toplumlu siyasi eşitliğe sahip federasyon tezini sürekli yinelediğini söyledi. Menelau Güven Yaratıcı Önlemlerle ilgili inisiyatiflerin ve yeni geçiş noktaları açılması ekseninin ileri götürülmesi çabasının yineleneceğini kaydetti.

Filelerftheros’a göre Menelau, liderler görüşmesinden sonra Kıbrıs sorununda atılacak adımları ana hatlarıyla aktarırken, önümüzdeki dönemde gerek iki müzakereci gerekse liderler düzeyinde yapılacak görüşmeler ve Holguin’in temaslarının, müzakerelerin 2017’de koptuğu yerden yeniden başlaması hedefini taşıyacağını söyledi.

-“Bundan sonraki süreçte çaba müzakereci görüşmelerinin başlaması”

Menelau, Omega TV’ye yaptığı açıklamada “Bundan sonraki dönemde çaba, müzakerecilerin görüşmelerinin başlaması olacak. Çabaya, müzakerelerin Crans Montana’da kaldığı yerden yeniden başlaması noktasına yaklaşılması hedefiyle odaklanacağız.” dedi.

Kıbrıslı Türk Müzakereci Mehmet Dânâ ile görüşme tarihinin henüz belirlenmediğini belirten Menelau önümüzdeki hafta içerisinde gerçekleşeceği kanaatini belirtti, liderlerin geçen perşembe günü bıraktığı yerden devam edeceklerini söyledi.

Dânâ-Menelau görüşmesinin Holguin’in gelişi (4 Aralık) öncesinde gerçekleşeceğini belirten gazete, Holguin’in 5 Aralık’ta Cumhurbaşkanı Erhürman’la, 6 Aralık’ta da Rum Yönetimi Başkanı Hristodulidis’le temas edeceğini yazdı.

Gazeteye göre, Menelau Holguin’in, Temmuz’daki 5+1 toplantıda yıl sonundan önce yapılması kararlaştırılan bir sonraki gayriresmi genişletilmiş Kıbrıs görüşmesine gidilmesi için gerekli ön hazırlığı yapmak üzere Ada’daki iki lider ve diğer ilgililerle görüşeceğini hatırlattı.

Menelau, yeni gayriresmi genişletilmiş görüşmenin özlü sonuçları gündeme getirmesi gerektiğine işaret ederek özetle şunları söyledi:

“Şu ana kadar biri martta diğeri temmuzda olmak üzere iki gayriresmi genişletilmiş toplantı yapıldı. Bu toplantılarda öze ilişkin konularda çıkış yolu beklememiz, Türk tarafının egemen eşitlik ve iki devlet tezleri yüzünden mümkün olmadı. İstenilen, uzlaşılmış çerçeve içerisinde ve Guterres çerçevesinin 6 maddesi ile yakınlaşmaları da içeren Crans Montana kazanımları korunarak yeni bir çabaya başlamamız.”

-“Egemen eşitlik iki devlet, siyasi eşitlik tek devlettir”

Gazete Menelau’nun, Cumhurbaşkanı Erhürman’ın söylemlerinde, önceki Cumhurbaşkanı Ersin Tatar’ın söylemlerine göre ilk kez bir fark yakaladığını belirterek “egemen eşitlikle ilgili işittiklerimiz artık dile getirilmiyor, artık siyasi eşitlik işitiyoruz.” dediğini yazdı.

Habere göre Menelau bu iki söylem arasındaki farkı “birincisi iki devlettir, ikincisi ise tek devlettir, çünkü egemen eşitlik iki bölgeli iki toplumlu federasyon çerçevesindedir” ifadesini kullandı. Menelau Rum tarafının, Erhürman’ın ifadelerinde “metodolojik önerilerde olduğu gibi, netleştirilmesi gereken bazı unsurlar içeren bazı gri noktalar saptadığını” da söyledi.