İRAN: ATEŞKES YİNE İHLAL EDİLDİ, HÜRMÜZ'DE TANSİYON YÜKSEK

Ateşkesin sürdüğü İran'da ihlallere bir yenisi eklendi. ABD ordusu Hürmüz Boğazı yakınlarında İran'a ait insansız hava aracı (İHA) operasyon merkezini vurdu. İran Devrim Muhafızları buna yanıt olarak bölgedeki bir ABD üssünün hedef alındığını açıkladı.

Karşılıklı tırmanma, ABD Başkanı Donald Trump'ın Tahran'la Hürmüz Boğazı'na ilişkin bir uzlaşıya yaklaşıldığı yönündeki haberleri reddetmesinden saatler sonra yaşandı.

Amerikan ordusu İran İHA'larını düşürdü

ABD'li bir yetkili, Reuters'a yaptığı açıklamada ordunun dört İran İHA'sını düşürdüğünü, beşinci İHA'nın kalkışına hazırlanan kontrol istasyonunun ise Bandar Abbas'ta vurulduğunu söyledi. Yetkili, operasyonların "ölçülü, savunma amaçlı ve ateşkesi korumaya yönelik" olduğunu belirtti.

Devrim Muhafızları ise sabah saatlerinde Bandar Abbas Havalimanı yakınlarına düzenlenen ABD saldırısına karşılık verdiklerini, kendilerine yönelik saldırının yapıldığı üssü hedef aldıklarını duyurdu.

Kuveyt, kaynağını belirtmeden füze ve İHA saldırılarına karşılık verdiğini açıkladı. Ülkede Amerikan üsleri bulunuyor. Ayrıca İsrail'de de "düşman hava aracı" nedeniyle uyarı sirenleri çaldığı bildirildi.

Piyasalarda sert dalgalanmalara yol açtı

Gerilimin tırmanmasıyla petrol fiyatı yüzde 3'ün üzerinde artarken borsalarda düşüş, dolarda ise yükseliş görüldü.

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) Salı günü de, mayın döşemeye çalıştığı öne sürülen botlar ile İran'ın güneyindeki füze fırlatma rampalarının hedef alındığını açıklamıştı.

İhlallere rağmen, taraflar arasında 8 Nisan'dan bu yana kırılgan bir ateşkes sürüyor.

Trump: Hürmüz'ü kimse kontrol edemez

ABD ve İsrail'in İran'a yönelik saldırılarıyla 28 Şubat'ta başlayan savaşta şimdiye kadar binlerce kişi hayatını kaybederken, enerji fiyatları sert yükseldi. Trump, son haftalarda bir anlaşmanın yakın olduğunu sık sık dile getiriyordu.

Ancak ABD Başkanı, Hürmüz Boğazı'nda trafiğin bir ay içinde savaş öncesi seviyelere döneceği ve trafiğin İran ile Umman tarafından ortak yönetileceği yönündeki İran devlet televizyonunun taslak anlaşma iddiasını reddetti.

"Hürmüz'ü kimse kontrol etmeyecek. Burası uluslararası su yolu" diyen Trump, Umman'a yönelik sert ifadeler kullanarak "Herkes gibi davranacaklar, yoksa onları vurmak zorunda kalırız" ifadelerini kullandı.

ABD Başkanı, İran'la bir anlaşma için henüz hazır olmadığını, yaptırımların hafifletilmesinin de gündemde olmadığını kaydetti.

İran'dan "kırmızı çizgi" açıklaması

İran Parlamentosu Ulusal Güvenlik Komisyonu Başkanı İbrahim Azizi, Trump'ın "tehdit ile uzlaşı çağrısı arasında gidip geldiğini" belirterek Tahran'ın uranyum zenginleştirme hakkı, Hürmüz üzerindeki yetki iddiası ve yaptırımların kaldırılması taleplerinden geri adım atmayacağını söyledi.

İran devlet televizyonu, taslak anlaşmanın ABD'nin İran limanlarına yönelik ablukayı kaldırmasını ve bölgedeki askeri varlığını azaltmasını içerdiğini öne sürdü. Beyaz Saray ise haberi "tamamen uydurma" olarak nitelendirdi.

Bu arada ABD Hazine Bakanlığı, Hürmüz Boğazı trafiğini yönetmek üzere kurulan İran merkezli Fars Körfezi Boğaz Otoritesi'ni ulusal güvenliğe tehdit oluşturan kişi ve kurumlar listesine ekledi.

Savaştan önce Hürmüz'den geçişler serbest şekilde yapılabiliyordu.

Nükleer belirsizlik

İran'ın nükleer programı ise Tahran tarafından duyurulan ve Washington'un reddettiği taslak metinde yer almıyor. İranlı kaynaklar, nükleer konunun müzakerelerin ikinci aşamasında ele alınacağını belirtiyor. ABD ise İran'ın nükleer silah edinmesine izin verilmeyeceğini vurguluyor.

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio bu konuda son olarak, "Sonuç net: İran asla nükleer silaha sahip olmayacak" açıklaması yaptı.