ABD-ÇİN İLİŞKİLERİ KİLİT ETKİYE SAHİP

PEKİN Çin'in Doğu Çin Denizi'nde hava savunma ve tanımlama sahası kurmasının ardından Asya seyahatine çıkan ABD Başkan Yardımcısı Joe Biden, temaslarda bulunmak üzere geldiği Çin'de sırasıyla Çin Devlet Başkan Yardımcısı Li Yüençao ve Devlet Başkanı Şi Cinping ile bir araya geldi.  Biden, başkent Pekin'deki Büyük Halk Salonu'nda düzenlenen resmi karşılama töreninin ardından önce Çin Devlet Başkan Yardımcısı Li Yüençao ile görüştü. Pekin ile Washington arasında "Temel çıkar ve büyük endişelere karşılıklı saygı gösterilmesini umduğunu" ifade eden Li, "ABD ile her alanda somut işbirliğini derinleştirmek istiyoruz" diye konuştu. Li, taraflar arasında "bölgesel ve küresel meselelere ilişkin diyalog ve işbirliğini arttırma, uyuşmazlıklardan kaçınma ve karşılıklı saygının" önemine dikkati çekerek, "Kazan-kazan prensibinin, Çin-ABD ilişkilerini kapsayan tüm alanlara yansıması" çağrısını yaptı. Biden ise iki ülke arasındaki ilişkilerin küresel açıdan "kilit etkiye sahip" olduğunu belirtti.  Washington'un, Pekin ile üst düzey diyalog ve somut işbirliğini geliştirmeye hazır olduğunu kaydeden Biden, "Uyuşmazlıkların, samimi bir şekilde ve yapıcı bir tutumla ele alınmasından yana" olduklarını vurguladı. Şi ile görüşme Biden, Li ile görüşmesinin ardından Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ile bir araya geldi.  Görüşmenin başında Şi Cinping, Biden'ın ziyaretinin iki ülke arasındaki güven ve işbirliğini geliştirmesini ümit ettiğini kaydetti.  Dünyanın karmaşık değişimler geçirdiğini söyleyen Şi, "Diyalog ve işbirliğini geliştirmek bizim için tek doğru seçim" ifadesini kullandı.  Şi, tarafların küresel ve bölgesel konularda pragmatik işbirliği ve koordinasyonu artırması gerekliliğinin altını çizerek, ikili ilişkilerin sürdürülebilir ve sağlıklı gelişiminin sağlanması için hassas konu ve farklılıkların uygun bir şekilde ele alınması gerektiğini dile getirdi.  19 ülke ve bölgeden 55 havayolu şirketi Çin'e uçuş planlarını bildirdi Çin'in Doğu Çin Denizi'nde hava savunma ve tanımlama sahası kurmasının ardından Asya seyahatine çıkan Biden, Pekin'den önce Japonya'nın başkenti Tokyo'da temaslarda bulunmuştu. Biden'ın yarın Pekin'deki temaslarını tamamlayarak Güney Kore'ye gitmesi bekleniyor. Diğer yandan Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Hong Ley, Çin'in yeni kurduğu hava savunma ve tanımlama sistemiyle ilgili ABD ile iletişimi sürdürdüklerini belirterek, ABD'yi bu konunun meşruiyetine ilişkin bilgilendirdiklerini ifade etti.  Hong, ABD'den bu anlamda anlayış, saygı ve koordinasyon beklediklerini vurguladı.  Çin Dışişleri Bakanlığı'nın verilerine göre, sahanın kurulmasının ardından 19 ülke ve üç bölgeye ait 55 havayolu şirketi Çin'e uçuş planlarını bildirdi.  Çin, hava savunma ve tanımlama sahasıyla ilgili yanlış yargılamalardan kaçınılması gerektiğini sıklıkla vurgularken, uçaklardan bildirim isteme talebinin Kanada, Hindistan, Tayland ve Güney Kore gibi ülkelerde de uygulandığını ifade ediyor. Çin'in geçen ay hava savunma sahasını kurmasının ardından bölge ülkeleri durumu kınamıştı. Sahanın içinde Çin ve Japonya arasında ihtilaflı adalar ve Güney Kore'nin de hak iddia ettiği bazı kayalıklar yer alıyor. ABD sahanın kurulmasına müteakip iki adet B-52 bombardıman uçağını bölgeye tatbikat için gönderdiğini açıklamış, ardından Japonya ve Güney Kore de söz konusu saha üzerinde Çin'e bilgi vermeden askeri unsurlarını uçurmuştu.